Hơn một nghìn liệt sĩ đã nằm lại đất này, và ngã ba Đồng Lộc đi vào lịch sử như là một trong những chiến trường ác liệt nhất. Mảnh đất nhỏ bé gắn liền với những chiến công và sự hy sinh đã thành huyền thoại của 10 nữ thanh niên xung phong anh hùng. 10 cô gái đã ra đi ở tuổi thanh xuân và đẹp mãi ở tuổi 20 chính bởi tâm hồn trắng trong và lòng quả cảm in dấu trong tưởng nhớ và khâm phục của bao người.

Nhân kỷ niệm 40 năm Ngày hy sinh của 10 nữ thanh niên xung phong trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước tại ngã ba Đồng Lộc, nữ nhạc sĩ Quỳnh Hợp, biên tập viên Đài Tiếng Nói Nhân Dân TPHCM đã sáng tác chùm ca khúc ngợi ca và tri ân với 10 cô gái trẻ đã anh dũng hy sinh trong album mang tên “Ngã ba huyền thoại”. Tác giả album “Ngã ba huyền thoại” gửi gắm điều gì ?

-Nhiều người nói chị có duyên với đề tài truyền thống, và nhất là được biết đầu tháng 7 này, Hãng phim trẻ & Viết Tân Studio sẽ phát hành album “Ngã ba huyền thoại”. Chị muốn gửi gắm điều gì trong album “Ngã ba huyền thoại”?

NS Quỳnh Hợp: Đúng là tôi đã có các album về đề tài truyền thống như: “Lửa hội Điện Biên”, “Cảm xúc tháng tư”, “Em là chiến sĩ thông tin”, “Khúc trầm”. và bây giờ là album “Ngã ba huyền thoại”. Như thế có thể xem là mình “có duyên” với đề tài truyền thống.

“Ngã ba huyền thoại” là chùm ca khúc tôi viết hưởng ứng cuộc vận động sáng tác ca khúc về đề tài chiến tranh chống Mỹ cứu nước, cụ thể là Cuộc vận động sáng tác ca khúc về 10 bông hoa trinh liệt Ngã ba Đồng Lộc do báo Công An TPHCM phối hợp với Hội âm nhạc TPHCM tổ chức kỷ niệm 40 năm Chiến thắng Đồng Lộc và cũng là 40 năm ngày 10 cô gái kiên trung Ngã ba Đồng lộc hy sinh anh dũng (24/07/1968 – 24/07/2008).

Với tôi, 10 cô gái trẻ thanh niên xung phong Ngã ba Đồng Lộc là hình ảnh sống động và hào hùng của người phụ nữ Việt nam trong chiến tranh. Họ đã sống, chiến đấu và hy sinh anh dũng cho cuộc sống thanh bình hôm nay.

-Chị vừa làm báo vừa là nhac sĩ, chị viết album “Ngã ba huyền thoại” từ trách nhiệm của nhà báo hay đó là phút thăng hoa của người nghệ sĩ?

NS Quỳnh Hợp: Bất cứ đề tài nào cũng cần sự thăng hoa của người nghệ sĩ khi sáng tác. Tôi làm báo nên việc tuyên truyền cho một sự kiện, một ngày kỷ niệm nào đó thì đều nằm trong dự kiến của người biên tập.

Khi biết có cuộc vận động sáng tác về 10 cô gái Ngã ba Đồng lộc, tôi rất quan tâm về đề tài này vì đây là hình ảnh của những cô gái trẻ trong chiến tranh. Là phụ nữ, tôi đồng cảm và chia sẻ được ngay với những khó khăn, gian khổ và cả những thiếu thốn, khát khao tình cảm mà người phụ nữ trong chiến tranh phải chịu đựng. Qua sự hy sinh của 10 cô gái trẻ, tôi muốn ngợi ca một thế hệ thanh niên Việt Nam chúng ta trong cuộc chiến tranh chống Mỹ cứu nước.

Phát hiện, phản ánh đề tài là công việc của người làm báo, còn để sáng tác một tác phẩm nghệ thuật thì rất cần sự thăng hoa của người nghệ sĩ. Đề tài truyền thống cũng rất cần sự thăng hoa. Hình ảnh 10 cô gái Ngã ba Đồng Lộc rất đẹp, rất kiên cường nên đã rất cuốn hút tôi.

Khi cùng đoàn nhạc sĩ của TPHCM đến Hà Tĩnh để thực tế sáng tác, chúng tôi đến viếng nghĩa trang 10 cô gái Ngã ba Đồng lộc. Anh chị em ở Ban quản lý Khu di tích lịch sử Ngã ba Đồng Lộc đã hát “chào khách” những bài rất nổi tiếng như Cô gái mở đường, Đường Trường Sơn xe anh qua… Như vậy, nghĩa là đã gần 40 năm rồi chưa có (hoặc có rất ít) những ca khúc mới về đề tài này để thể hiện cái nhìn của thế hệ hôm nay về chiến tranh.

Là người sáng tác, tôi xem như mình chưa hoàn thành nhiệm vụ. Và thế là sau khi đi thực tế về, tôi dành nhiều thời gian để tập trung viết về đề tài này, phản ánh cho thế hệ hôm nay hiểu biết rõ hơn về chiến tranh, về sự hy sinh của của cha anh mình bằng hơi thở, không khí của sinh họat âm nhạc hôm nay.

Hình ảnh của 10 cô gái trẻ hồn nhiên, kiên cường giữa bom rơi đạn nổ và sự hy sinh của các O đã cho tôi nhiều cảm xúc. Sự khốc liệt của chiến tranh cho tôi cái nhìn và những sự chia sẻ nên khi viết, tất cả cảm xúc như trào dâng và sau những trằn trọc, tư duy, tôi đã có một album riêng với 10 ca khúc xinh xắn mang được âm hưởng của thời đại hôm nay tặng cho 10 cô gái Nga ba Đồng Lộc.

Cả album là thông điệp lịch sử gửi đến khán giả, đặc biệt là các bạn trẻ. Nhìn lại chiến tranh, chúng ta sẽ phải sống xứng đáng với những gì mà cha anh đã chiến đấu, hy sinh cho cuộc sống thanh bình hôm nay.

Tượng đài chiến thắng

-Hiện nay, những sáng tác về đề tài truyền thông không nhiều. Đối với chị, đề tài truyền thống có luôn được ấp ủ trong chị không?

NS Quỳnh Hợp: Trước hết, tôi là người lính. Tôi có gần 15 năm phục vụ trong quân đội (tôi từng là ca sĩ của Đoàn Nghệ thuật Bộ tư lệnh Thông tin Liên Lạc, ca sĩ Đoàn nghệ thuật Không quân). Những năm tháng ấy tôi đã đi biểu diễn ở rất nhiều nơi từ Nam chí Bắc.

Với tôi thì hình ảnh người lính đã quen thuộc và trong những năm tháng đi biểu diễn như thế tôi tiếp xúc nhiều với bộ đội, hát rất nhiều ca khúc truyền thống và điều đó đã ngấm vào mình một cách tự nhiên nên sáng tác về đề tài truyền thống giống như việc tôi hát khúc ngợi ca và tri ân cùng đồng đội của mình vậy.

-Trở lại với 10 ca khúc trong album “Ngã ba huyền thoại”, ca khúc nào trong album làm chị thao thức ?

NS Quỳnh Hợp: 10 bài hát trong album tôi đều phổ thơ (5 bài phổ thơ của nhà thơ Mai Hữu Phước, còn lại là của các tác giả: Bùi Mạnh Hảo, Hồng Ánh, Lê Nam Hằng, Dương Toàn Thiên, Lương Đình Lâm và Nguyễn Trọng Tuất). Hầu hết các bài tôi đều viết rất nhanh, cảm xúc như được dịp ùa về khi tôi đọc những bài thơ mà mình chọn phổ nhạc.

Bài hát viết lâu nhất là “Ngã ba huyền thoại” - thơ Mai Hữu Phước (viết trong khoảng một ngày). Đây là bài hát tôi viết theo phong cách hiphop riêng dành cho các bạn trẻ) với mong muốn các bạn trẻ quan tâm đến sự kiện lịch sử này và sống xứng đáng với sự hy sinh của 10 cô gái trẻ. Ngay từ khi vừa gửi tham gia cuộc thi tại địa chỉ: http://cakhuc.congan.com.vn (đầu tháng 9/2007), ca khúc “Ngã ba huyền thoại” đã được nhiều tờ báo lớn như: Quân đội nhân dân, Công an TPHCM, Thanh niên, Hà Nội mới đăng tải giới thiệu.

Bài hát đã được các bạn trẻ yêu thích, truyền nhau nghe và bình luận rôm rả và đã lan truyền rất nhanh trên internet tại các trang blog cá nhân và trên các web âm nhạc trực tuyến lớn như: nhacSO.net, giaidieuxanh.com.vn, yeuamnhac.com, thehe8x.net, nhacvietplus.com.vn… và được xem là bài hát hiphop nhạc đỏ đầu tiên của Việt Nam.

Album “Ngã ba huyền thoại” khá đa dạng về cách thể hiện, vừa mang tính bi hùng, tưởng tiếc, ngợi ca; một chút âm hưởng dân ca Hà Tĩnh (với ca trù và âm hưởng Nghệ Tĩnh) vừa tươi tắn, trẻ trung, duyên dáng như tuổi mười chín đôi mươi của các “o” (cô).

Mỗi ca khúc trong album “Ngã ba huyền thoại” như một câu chuyện kể về mười cô gái Ngã ba Đồng Lộc. Tất cả còn rất trẻ, tuổi từ 17 đến 22 được các ca sĩ trẻ như: Đàm Vĩnh Hưng, Hồ Quỳnh Hương, Khánh Ngọc, Tóc Tiên, Y Jang Tuyn, Diệu Hiền…thể hiện chân thực và nhiều cảm xúc.

Mỗi bài hát mang đến cho người nghe một góc nhìn với những sẻ chia, tri ân và niềm tự hào của thế hệ hôm nay với các cô – những người đã viết nên huyền thọai trong lửa đạn bằng chính sự lạc quan yêu đời và kiên cường của mình nơi túi bom, chảo lửa Ngã ba Đồng Lộc năm nào.

Cảm ơn chị và hy vọng trong những ngày tháng 7 này, những âm thanh của 10 ca khúc trong album "Ngã ba huyền thoại" - cũng là 10 bông hoa, 10 ngọn nến, 10 nén tâm hương mà tất cả chúng ta muốn dâng tặng 10 cô gái anh hùng của ngã ba Đồng Lộc và biết bao anh hùng liệt sĩ đã hy sinh cho thanh bình của đất nước hôm nay.

B.L thực hiện