Live show tháng 5 vừa qua đã cho thấy sự cố gắng của chương trình nhằm đạt được các mục tiêu đã đề ra, và ngày 22/6 chương trình sẽ tiếp tục lên sóng. Chương trình Bài hát Việt đã ra đời được 3 năm, và các vấn đề xoay quanh câu chuyện Ca khúc Việt đã được giải quyết đến đâu?

Có thể thấy hiện nay, đời sống âm nhạc không chỉ thiếu những ca sĩ trẻ có chất giọng lạ, phong cách độc đáo mà mảng ca khúc cũng đang khan hiếm trầm trọng- ở đây muốn đề cập đến những ca khúc hay, có giá trị, được công chúng yêu thích và là những bài Hit của ca sĩ. Chương trình Bài hát Việt qua 3 năm, đã ít nhiều góp phần tạo được nguồn ca khúc mới dồi dào, có ca khúc hay, có ca khúc chưa hay lắm nhưng nhìn chung đều đảm bảo được yêu cầu về ca từ, nội dung. Những cái tên nhạc sĩ trẻ được chú ý như Nguyễn Hải Phong, Dương Cầm, Nguyễn Hồng Thuận, Sa Huỳnh,…là tín hiệu vui cho lực lượng sáng tác mới, trẻ trung hơn, còn nhiều thời gian hơn để tiếp tục con đường khẳng định Nhạc Việt.

Điểm qua một số ca khúc được biết nhiều trong chương trình Bài hát Việt và nó đã tồn tại độc lập như những ca khúc được nhiều khán giả yêu thích như: Độc huyền cầm của Bảo Lan (nhóm 5 dòng kẻ), Giấc mơ của tôi - sáng tác Anh Quân, Thiên đường gọi tên - sáng tác Mạnh Quân, Chuông gió - sáng tác Võ Thiện Thanh,…Đây là những ca khúc đã tìm được một vị trí riêng trong đời sống âm nhạc, nhưng với những con số chỉ có thể đếm trên đầu ngón tay như vậy thì chưa phải là nhiều.

Một ca7u hỏi khác được đặt ra là tại sao đa số ca khúc bây giờ (không riêng gì trong chương trình Bài hát Việt ) lại có tuổi thọ ngắn ?

Lý giải cho hiện tượng này có nhiều lý do:

- Thứ nhất Nhạc Việt hôm nay đang thị trường hóa, xã hội hóa do đó việc chạy theo “cầu” là điều đương nhiên. Nhạc Việt đã có những yếu tố mua bán rõ nét hơn nhiều, các chiêu thức PR, làm album và tiếp thị tên tuổi không nằm ngoài mục đích tạo dựng tên tuổi và nâng giá cát sê. Và khi chỉ chú tâm vào tính giải trí, phục vụ cái khán giả thích thì rất dễ làm phai nhạt chất lượng nghệ thuật, bởi khán giả không phải ai cũng có hiểu biết về âm nhạc cũng như có quan điểm thẩm mỹ tích cực.

- Thứ hai là áp lực cạnh tranh của ca sĩ. Các cuộc thi ngày càng nhiều do đó gương mặt trẻ liên tục xuất hiện. Những ngôi sao có tên tuổi nếu không muốn bị mờ dần thì vẫn phải tiếp tục “hâm nóng” hoặc “làm mới lại” hình ảnh của mình, thế là chạy đua tìm ca khúc mới, phát hành album mới. Ca sĩ phải gắn liền với ca khúc. Một ca sĩ có thể ra 2, 3 album trong 1 năm thì đương nhiên người nghe chưa kịp nhớ và cảm nhận cái hay của nó đã phải tiếp tục nghe ca khúc mới.

- Thứ ba là ca sĩ chưa chọn được ca khúc phù hợp với mình, không tạo ra được bài Hit. Xác định được dòng nhạc sở trường đã khó, làm cho khán giả yêu thích nó càng khó bởi phải tìm ra được bài Hit. Bài Hit ít ra phải hội đủ những yếu tố : có ca từ hay, có giai điệu mới mẻ, hòa âm phối khí lạ, giọng hát đặc biệt và là ca khúc có khả năng làm lay động tâm hồn người nghe .

Ca sĩ Mỹ Tâm

Trong vòng 3 tháng trở lại đây, nhiều album hứa hẹn sẽ làm nên một loạt ca khúc Hit mới xuất hiện như Trở lại của Mỹ Tâm, Khi ta yêu nhau của Hồ Ngọc Hà, Hãy nói anh yêu em của Trà My, Lạ của Thảo Trang, Hot của Hoàng Hải,…Đó đều là những album đánh dấu bước ngoặt của từng ca sĩ. Mọi người chờ đợi rất nhiều ở album Trở lại của Mỹ Tâm, đây là album được đánh giá cao về chất lượng nghệ thuật, đặc biệt là hòa âm phối khí cũng hiện đại hơn. Với album này, Mỹ Tâm đã thu hút được chú ý hơn qua một vài bài như Hơi ấm ngày xưa, Và em có anh, Cơn mưa dĩ vãng,…nhưng để có một bài Hit cho album thì vẫn chưa có!

Ngay cả album của Hồ Ngọc Hà cũng vậy, chỉ là tổng thể những ca khúc hợp với những gì mà Hồ Ngọc Hà từng hát, có chăng là thêm sự tham gia của nhạc sĩ hòa âm mới Dương Khắc Linh. Cái mới vẫn là giai điệu và màu sắc chung của toàn album, ca khúc Hit không có và Hồ Ngọc Hà đã chọn một loạt ca khúc để quảng bá cho album này như: Khi ta yêu nhau, Người yêu bé nhỏ, Vì anh đánh mất,…

Phải chăng hình thức ca khúc Hit đã thay đổi? Ca sĩ hôm nay muốn tạo ra một tổng thể gồm một chùm ca khúc được yêu thích để có tiết mục trình diễn nhiều hơn. Hay chính những đặc điểm của đời sống âm nhạc hiện tại đã tạo ra những đặc điểm mới cho ca khúc hôm nay. Và một trong những đặc điểm nổi bật nhất chính là “tuổi thọ ngắn”?!

Lúc 19h30 ngày 22/6, tại Nhà thi đấu Nguyễn Du sẽ diễn ra liveshow Bài hát Việt tháng 6. Chương trình lần này sẽ tôn vinh 2 ca khúc đó là Đêm đông của nhạc sĩ Nguyễn Văn Thương, ca sĩ Đức Tuấn trình bày và Màu thời gian của Nguyễn Xuân Khoát do ca sĩ Anh Bằng hát. Các ca khúc thành công trong Bài hát Việt 3 năm qua được lọt vào Top 5 Bài hát Việt tháng 6 sẽ được trình diễn, đó là Không có người (Thanh Tâm), Dương cầm nhỏ (Minh Phương) và Trôi trong gương (Giáng Son). Và 7 ca khúc mới trong live show tháng này là: Chong đèn của Đức Nghĩa, Dáng xuân của Thu Trang, Hoa lại màu xanh của Tinna Tình, Nước mắt của Nguyễn Đức Cường , Đi qua của Trần Huân, Chạm của Lương Bằng Quang và Mưa của Minh Vương.

Trong giai đoạn mới, trước những bước chuyển, những nhịp điệu mới của đời sống âm nhạc, có thể ca khúc cũng có những thay đổi nội tại của nó từ cách đặt vấn đề, ca từ, nội dung và giai điệu cũng như sức tồn tại nhưng tất cả đều phải có “nghệ thuật”. Không thể chấp nhận “chủ nghĩa thô thiển” và ca khúc thị trường “rẻ tiền”. Công việc đi tìm kiếm bản sắc, cái mới, cái hay cho ca khúc Việt không phải của một chương trình, một ca sĩ, nhạc sĩ mà rất cần có sự cộng hưởng của khán giả. Đó là tác động qua lại, và người nhạc sĩ đã đến lúc nên “chủ động” hơn nữa trong việc góp phần nâng cao thẩm mỹ âm nhạc qua những ca khúc thật sự mang dấu ấn sáng tạo và rung cảm chân thật của chính mình!

Dạ Vũ