Nguyễn Văn Chung

Không riêng gì các ca sĩ phải tự thân nỗ lực, mà dường như rất nhiều thành phần xã hội khác cũng chịu khó bắt tay vào cuộc “đãi cát tìm vàng” thông qua việc hàng năm vẫn có những cuộc thi hát quy mô từ lớn tới nhỏ được tổ chức lai rai suốt 12 tháng ! Hết đài truyền hình, đài phát thanh lại đến các trang web có số lượng bạn đọc lớn, các chuyên trang âm nhạc trên mạng thi hát online, một số tờ báo dành cho tuổi teen hoặc sinh viên và vài công ty hoạt động tổ chức biểu diễn, đào tạo ca sĩ, tổ chức sự kiện cũng lao vào thi hát để kiếm nguồn giọng hát mới. Những cái tên như Ngô Kiến Huy, Bảo Thy, Thu Thủy, Lương Bích Hữu, Wanbi Tuấn Anh,…và tiếp sau là Tiêu Châu Như Quỳnh, Bạch Công Khanh,…đang có những cơ hội lẫn thách thức để chinh phục khán giả bằng khả năng ca hát của mình.

Từ chính nhu cầu phải đổi mới mình (và hy vọng theo kịp những gì mà các ca sĩ thế giới đang thế hiện), ca sĩ trong nước cũng đang cố gắng cập nhật những phong cách trình diễn mới lạ, dòng nhạc được ưa chuộng và ít nhiều có sự “hòa đồng” với thị hiếu chung của khán giả toàn cầu. Trong năm qua, vẫn có những cuộc giao lưu, đêm trình diễn trong nước và ngoài nước như Hồ Ngọc Hà tại Hàn Quốc, hay Đăng Khôi cũng có cơ hội thể hiện mình trước thế giới,…Rồi chương trình ca nhạc Hòa nhịp bạn trẻ chịu khó tốn kém mời những ca sĩ từ Thái Lan, Brunei… sang hát chung với ca sĩ “nội địa”. Qua đó, ca sĩ nhà có dịp cọ xát, học hỏi rút kinh nghiệm để nâng cao tính chuyên nghiệp. Làm ca sĩ mà khi lên sân khấu cứ bị nhận xét là thiếu chất “prồ” thì có khác nào… thợ hát hoặc chỉ là hát karaoké có “hiện hình”. Ca sĩ Hà Anh Tuấn từng nói : ca sĩ thì nhiều mà nghệ sĩ chẳng có bao nhiêu. Mới đây, giọng hát trẻ Thùy Chi cũng không ngần ngại nhận xét : hai từ “ca sĩ” được dùng quá dễ dãi.

Yếu tố “chuyên nghiệp” thực sự quan trọng đối với việc thăng cho một ca sĩ trong giới showbiz hiện nay. Nhạc Việt đang dần có một lớp ca sĩ mới chiếm được thị trường và bắt đầu chia sẻ khán giả với các đàn anh đàn chị. Nhưng để dự đoán sức bật mới thì thật khó bởi “nội lực” của ca sĩ trẻ hiện nay dường như chỉ mang tính giai đoạn, tạm thời.

Lưu Thiên Hương

Ca khúc “hay” vẫn là yếu tố quan trọng

Nghệ thuật âm nhạc có những “huyền bí” và sự khác biệt riêng. Và yếu tố thời gian, lịch sử, thời đại cũng làm nảy sinh nhiều vấn đề, nhất là ở khía cạnh sáng tác. Chính cuộc sống xung quanh, và chính những gì mà nhạc sĩ trải qua đã tác động khá lớn vào tác phẩm. Với nhiều nhạc sĩ, có khi quan điểm xã hội, tính phản ánh và “phục vụ” số đông cũng rõ nét trong ca khúc, không riêng gì ca từ mà cả giai điệu ! Một số nhạc sĩ khác, họ yêu chuộng cái đẹp chọn lọc, tinh túy – kể cả đau khổ, thất tình cũng phải là nỗi đau được viết lên, được hát lên bằng những câu chữ rứt ruột đẻ ra chứ không bạ gì viết nấy. Nhạc sĩ mỗi thời mỗi kiểu dù họ cùng bước đi trên con đường âm nhạc Việt Nam. Mà thời bây giờ là thời của tốc độ và dung lượng lớn. Cái hay của ca khúc cũng mang đường nét của thời hiện tại. Tuy nhiên, cũng cần khẳng định một giá trị : sức sống của nhiều ca khúc của thế hệ “cụ” nhạc sĩ thời tiền chiến, thời chống Pháp, thời chống Mỹ… thực sự bền bỉ. Hiện tượng ca sĩ trẻ chọn “nhạc xưa” để hát, để thực hiện CD (có nhiều người nghe và bán được trên thị trường) là một minh chứng sống động cho thực tế vừa nói.

Tiếp theo sau những cổ thụ lẫy lừng của giới sáng tác qua nhiều thời kỳ, dù người ta có muốn hay không, cũng đã có những cái tên trở thành thương hiệu như nhạc sĩ Đức Trí, Võ Thiện Thanh, Quốc Bảo. Rồi lại đến những cái tên mới mẻ hơn như Hồ Hoài Anh, Nguyễn Văn Chung, Nguyễn Hồng Thuận, Nguyễn Hải Phong,…tiếp tục khẳng định tên tuổi của mình bằng những tác phẩm thu hút được “khách hàng” thời a-còng. Thị trường âm nhạc đang chịu ảnh hưởng “to lớn” của thị hiếu công chúng trẻ vốn thích hợp với những gì tạm gọi là “ngắn, gọn, nhanh, dễ hiểu”. Thêm vào đó là sự “chạy đua” quyết liệt của những ca sĩ mà đích đến là vừa kiếm được mức cát-sê dồi dào, mau “nổi tiếng”, nên một số nhạc sĩ hôm nay đã sáng tác theo “đề cương” làng nhàng tạo ra vô số sản phẩm rất đúng kiểu thị trường : dùng một lần rồi bỏ. Vì thế, ca khúc mới thì nhiều, bài hít chẳng bao nhiêu. Mà, dù có là bài hít thì khi nói tới tuổi thọ của nó, người ta cũng phải… hít hà, vì cũng khó thoát kiếp yểu mạng.

Nguyễn Hồng Thuận

Thôi thì trong cái mớ bùng nhùng ấy, nổi lên được nhạc sĩ nào hot, ca khúc nào hit cũng là một điểm đáng mừng. Mừng nhiều hay ít lại là chuyện khác. Bên cạnh đó, hiếm hoi vài nữ nhạc sĩ được nhắc tới vừa trân trọng vừa… nâng đỡ, như : Giáng Son, Lưu hiên Hươnmg, Sa Huỳnh, Lê Cát Trọng Lý. Và, một vài ca sĩ cũng viết ca khúc cho mình hát nhưng lại được không ít khán giả trẻ “ô-kê”, như : Mỹ Tâm, Minh Thư rock, Thủy Tiên…

Tất cả họ đang cố công gầy dựng diện mạo mới cho ca khúc Việt (cũng đồng thời gầy dựng tên tuổi) dù vô tình hay hữu ý. Qua những ca khúc của họ một màu sắc tươi trẻ, mới mẻ, và ít nhiều học tập những trào lưu trên thế giới, dần lan tỏa. Điều này, không phải bây giờ nhạc Việt mới có, mà nó rõ nét hơn và mang đậm chất “trẻ” hơn trong khoảng vài năm trở lại đây. Khán giả sẽ bắt gặp những tiết tấu, giai điệu lạ lẫm khi nghe những sáng tác của nhiều nhạc sĩ trẻ, có người còn nói “khó chấp nhận nhạc Việt mà… đủ thứ khó chịu như vậy”.

Những điều “khó chịu” ấy (cứ tạm cho là… khó chịu) về ca từ và giai điệu khiến công chúng ngở ngàng vì lạ tai, tất nhiên rất cần có đủ thời gian để dung nạp. Chưa hẳn là mọi thành phần khán giả đều chấp nhận sự “thể nghiệm” mới mẽ, nhưng đó là tiền đề để các nhạc sĩ thế hệ mới có cơ hội giới thiệu và khẳng định một mảng ca khúc thuộc thời đại của mình !

Khánh Hưng - SN26